‘Wemby’, 2,24 meter lang en toch snel en behendig, is op weg om hét gezicht van de NBA te worden

VICTOR WEMBANYAMA - Met zijn 2,24 meter is de Franse basketballer Victor Wembanyama (22) op weg hét nieuwe gezicht van de NBA te worden. Hij speelt deze week met zijn team San Antonio Spurs de beslissende wedstrijden in de halve finale van de NBA-play-offs. „Zijn geest is uniek."

28 May 2026 - NRC

Ruben Stift  

Tijdens de vierde wedstrijd in de kwartfinaleserie van de NBA, de Amerikaanse basketbalcompetitie, knapte er iets bij Victor Wembanyama. De 22-jarige Fransman, sterspeler van San Antonio Spurs, ving een gemist schot van een teamgenoot.

Twee tegenstanders stonden om hem heen. De ene trok aan zijn arm, de andere duwde in zijn rug. Zo ging het al de hele reeks tussen de Spurs en tegenstander Minnesota Timberwolves, en nu had Wembanyama er genoeg van: een keiharde elleboog landde op de kin van Timberwolves-forward Naz Reid.

Reid, 2,06 meter lang maar daarmee nog een kop kleiner dan Wembanyama, ging naar de grond. De scheidsrechter stuurde de Fransman van het veld.

Het was een zeldzaam moment van controleverlies voor de man die in korte tijd is uitgegroeid tot een superster in het Amerikaans basketbal. Wembanyama liet de ejection zijn spel verder niet beïnvloedden. In het volgende duel tegen Minnesota leidde hij zijn team, door alleen al in het eerste kwart van de wedstrijd achttien punten te scoren, naar de volgende ronde in de playoffs.

Het typeert Wembanyama. Natuurlijk is er zijn imposante gestalte – er zijn weinig mensen die zelfs op een NBA-veld lang ogen – maar dit seizoen zijn het vooral zijn geestelijke rust en veerkracht die opvallen. Nu LeBron James, een van de beste spelers aller tijden, langzaam richting zijn pensioen trekt, is ‘Wemby’, zoals de Fransman liefkozend wordt genoemd, op weg hét gezicht van de NBA te worden.

Paniekfactor

Deze week spelen Wembanyama en zijn ploeggenoten de beslissende wedstrijden in de halve finale van de NBA-play-offs tegen titelverdediger Oklahoma City Thunder. Na vijf wedstrijden in de best-of-seven-reeks is de stand 3-2 in het voordeel van Oklahoma City. Wie de serie wint, mag in de finale aantreden tegen New York Knicks.

Dát de Spurs überhaupt zo ver zouden komen hadden weinig mensen verwacht; het is te danken aan de razendsnelle ontwikkeling van Wembanyama. De man die als negentienjarig toptalent naar de NBA kwam, drukt sindsdien steeds meer een stempel op het spel van zijn ploeg.

Hij is niet alleen de langste speler in de competitie, maar ook opvallend snel en behendig. Hij dribbelt als een spelverdeler en kan vanaf elke plek op het veld raak schieten, ook vanachter de driepuntslijn. En vooral verdedigend is Wembanyama een klasse apart. De afgelopen drie seizoenen noteerde hij met meer dan 3,5 blocks per wedstrijd gemiddeld de meeste geblokkeerde schoten van iedereen.

De statistieken vertellen bovendien niet het hele verhaal, zei de populaire Amerikaanse basketbalanalist Grayson Anderson eerder dit seizoen op zijn populaire YouTubekanaal. Hij betoogde dat Wemby geen schoten hoeft te blokkeren om tegenstanders het scoren te beletten. Met een wingspan (spanwijdte) van zijn armen van 2,40 meter is simpelweg zijn aanwezigheid een „paniekfactor”, aldus Anderson. NBA-commentatoren hebben inmiddels allerlei benamingen – U-turns, nopes, neverminds – bedacht voor het fenomeen waarbij spelers richting de basket dribbelen maar toch niet schieten zodra Wembanyama in de buurt komt.

Op retraite in China

Wembanyama leerde basketballen van zijn moeder Élodie, die in de hoogste Franse competitie speelde. Zijn vader Félix, van Congolese afkomst, deed aan hoogspringen. Vanwege zijn lengte werd er op de campus van de Franse profclub Nanterre, waar hij vanaf zijn tiende speelde, een speciaal bed voor hem geregeld en kreeg hij vijf keer per dag een maaltijd.

In die tijd kwamen de eerste filmpjes op sociale media van ‘the alien from France‘. In één YouTubevideo is te zien hoe Wemby als zestienjarige, toen al 2,20 meter lang, een potje speelt tegen de Franse NBA-speler Rudy Gobert. De veteraan Gobert, meermaals verkozen in het All Star-team, viel toen al iets op, zei hij later in een interview: „Zijn geest is uniek.”

Analisten zien daarin Wembanyama’s kracht. Veel jonge talenten kunnen de druk (en het salaris) van de grootste basketbalcompetitie ter wereld niet aan. Wembanyama lijkt de rust zelve. Na kritische vragen van de Amerikaanse pers laat hij vaak stiltes vallen om na te denken over zijn antwoorden. Terwijl teamgenoten voor een wedstrijd druk zijn met sociale media, zondert Wembanyama zich af om (fantasy-)boeken te lezen of te mediteren. Hij is grote fan van schaken; onlangs organiseerde hij een toernooi in zijn geboorteplaats Le Chesnay, net buiten Parijs.

„Ik heb het gevoel dat ik immuun ben voor afleidingen als drugs, alcohol en feestjes”, zei Wembanyama in een interview met sportplatform The Ringer. Die ijzeren discipline helpt hem bij het voorkomen van blessureleed. Met zijn lange ledematen en gewicht van 107 kilo is zijn lichaam daar gevoelig voor. Dus ligt Wembanyama voor elke wedstrijd minutenlang in een volledige split om zich los te rekken. Veel van zijn oefeningen doet hij op blote voeten. „Door sterkere voeten wordt alles stabieler”, zei hij tegen het tijdschrift Mens Health.

Het lijkt te werken: tot nu toe raakte Wemby nog niet één keer serieus geblesseerd. Toch leek het begin vorig jaar even alsof zijn carrière voortijdig ten einde zou komen als gevolg van een bloedprop in zijn rechterschouder, waardoor hij het seizoen niet kon afmaken.

Na die diagnose liet Wembanyama een tijdlang weinig van zich horen. Totdat er in de zomer van 2025 plots filmpjes opdoken van hem in een Chinese tempel. Hij was daar om tijd door te brengen met Shaolin-monniken. Video’s van Wembanyama die met kaalgeschoren hoofd kung fu beoefende, gingen viral op sociale media. Wemby was daar met een serieuze reden: nadat de bloedprop was ontdekt, wilde hij beter leren hoe hij zijn geest en lichaam in balans moest brengen.

Louis Vuitton

Als Fransman in een Amerikaanse sportcompetitie kan Wembanyama’s achtergrond bij zijn opkomst als gezicht van de NBA in zijn nadeel werken: de NBA en basketbalfans in de Verenigde Staten voelen van oudsher meer bij Amerikaanse spelers. De behoefte aan een held van eigen bodem is bovendien groot: de afgelopen acht seizoenen (!) ging de prijs voor meest waardevolle speler naar niet-Amerikaanse spelers.

Toch kan Wemby’s Franse nationaliteit hem ook helpen: hij is niet de eerste Fransman bij de Spurs, spelverdeler ‘Hall of Fame’-laureaat Tony Parker ging hem begin deze eeuw voor. Bovendien valt zijn ontwikkeling mooi samen met de ambitie van NBA-baas Adam Silver om nog meer wereldwijde belangstelling voor de competitie te genereren.

Sinds 2020 speelt de NBA elk jaar een aantal wedstrijden van de competitie in Parijs, volgend jaar komen daar ook andere Europese steden bij. In Frankrijk is de populariteit van de NBA door Wemby al flink toegenomen, in Europa zijn shirts met zijn naam het op één na populairst (na LeBron James).

Op sociale media is Wemby met zijn mooiste acties al een van de meest zichtbare sporters. Sinds 2024 doet hij ook reclamecampagnes voor het Parijse modehuis Louis Vuitton. Meer grote merken proberen hem te strikken, maar Wembanyama verbindt zijn naam niet zomaar aan elk bedrijf dat een smak geld aanbiedt. „Ik twijfel niet om miljoenen af te wijzen als het om iets gaat waar ik niet achtersta”, zei hij onlangs tegen The New York Times.

Beste verdediger van het jaar

Uiteindelijk zijn het de prijzen die zijn legacy moeten bestendigen, benadrukt Wembanyama telkens in interviews. De eerste grote individuele prijs is al binnen: dit seizoen won hij, net zoals zijn Franse collega Rudy Gobert vele jaren eerder, de trofee voor ‘defensive player of the year’.

Nu jaagt hij op zijn eerste kampioenschap. Daarvoor moeten de Spurs wel Oklahoma City Thunder verslaan, geleid door de Canadees Shai Gilgeous-Alexander die dit seizoen werd uitgeroepen tot meest waardevolle speler (MVP) van de reguliere competitie.

In de eerste wedstrijd tussen de Spurs en de Thunder nadat Gilgeous-Alexander die prijs had ontvangen, maakte Wembanyama 24 rebounds en scoorde hij 41 punten bijna twee keer zoveel punten als GilgeousAlexander. Na de wedstrijd wilde een journalist weten of Wemby extra gemotiveerd was omdat Gilgeous-Alexander en niet hij was uitgeroepen tot MVP.

„Was dit persoonlijk?”, vroeg de journalist.

„Ja”, zei Wemby, „zeker weten.” De journalist: „Voelt het alsof je de beste speler in deze competitie bent?”

Wemby, beheerst als altijd: „Ik voel me vooral moe, dat is niet een vraag waar ik me mee bezig hou.”

Zijn teamgenoot Stephon Castle verwoordde het kort na de wedstrijd anders. Hij onderbrak een interview van Wemby, omhelsde hem, en riep: „The best player in the Fucking world!”